Umuraperi Pascon yavunitse igufwa ry’ukuguru nyuma yo gusunikwa n’umufana mu gitaramo i Kirehe
Umuraperi Ngoga Edson, uzwi cyane ku izina rya Pascon mu njyana ya Hip-hop Nyarwanda, yavunitse igufwa ry’ukuguru mu gitaramo yakoreye mu Karere ka Kirehe. Ibi byabaye ku wa Kane, tariki ya 19 Werurwe 2026, mu gihe yari ari mu mwuka wo gususurutsa abafana be bari bitabiriye ku bwinshi iki gitaramo.
Amakuru aturuka mu bari bahari avuga ko Pascon yari amaze igihe ku rubyiniro, aririmba zimwe mu ndirimbo ze zakunzwe cyane, maze mu gihe yari ari mu gice cy’ibirori kirimo amarangamutima menshi, umwe mu bafana be yaje amusanga ku rubyiniro ashaka kumuhobera amushimira. Mu gihe cyo kumugera iruhande, uwo mufana yisunze Pascon atabishaka, birangira amusunitse agwa nabi, agwira itako ku buryo igufwa ry’ukuguru ryahise rivunika.
Uko byagenze ku rubyiniro
Abari bitabiriye igitaramo batangaje ko byabaye mu kanya gato cyane. Pascon yari amaze kuririmba indirimbo ebyiri zikunzwe cyane, abafana barushaho kwegera urubyiniro bashaka kumusuhuza no kumugaragariza urukundo. Nk’uko bisanzwe mu bitaramo bya Hip-hop, umwuka wari wuzuye ibyishimo n’amarangamutima.
Umwe mu bafana wari mu myanya y’imbere yaje kuzamuka ku rubyiniro, birashoboka ko atari mu buryo bwateguwe neza n’abashinzwe umutekano. Yageze kuri Pascon ashaka kumuhobera, ariko kubera umuvundo n’umuvuduko mwinshi, amugeraho mu buryo butari bwitezwe, amuhirikira hasi.
Abari hafi y’aho byabereye bavuga ko Pascon yahise agwa itako ku ruhande rumwe, agaragaza ububabare bukomeye. Abacuranzi n’abategura igitaramo bahise bahagarika umuziki, bihutira kumutabara no kumuvana ku rubyiniro.
Kujyanwa kwa Pascon kwa muganga
Nyuma y’iyo mpanuka, Pascon yahise ajyanwa kwa muganga byihutirwa kugira ngo akorerwe isuzuma. Abaganga basanze yavunitse igufwa ry’ukuguru, bamusaba guhita atangira kwitabwaho no gutegurwa kubagwa mu minsi ya vuba.
Kuri ubu, amakuru yizewe aravuga ko yahawe akagare kabugenewe (wheelchair) ko kumufasha kugenderamo mu gihe ategereje kubagwa. Abari hafi ye batangaza ko nubwo afite ububabare, ameze neza mu mutwe kandi afite icyizere ko azakira vuba agasubira mu muziki we.
Ingaruka ku bitaramo bye
Iyi mpanuka ishobora kugira ingaruka ku bitaramo Pascon yari afite mu minsi iri imbere. Mu mezi ashize, uyu muraperi yari ari mu bihe byiza by’umuziki, aho yari amaze gushyira hanze indirimbo nshya zakiriwe neza n’abakunzi ba Hip-hop.
Pascon azwiho imiririmbire ikomeye, amagambo yuzuye ubutumwa, ndetse n’imbaraga ashyira mu bitaramo bye. Abakunzi be benshi bagaragaje impungenge ku mbuga nkoranyambaga, bamwifuriza gukira vuba no gusubira ku rubyiniro.
Bamwe mu bahanzi bagenzi be na bo bamwoherereje ubutumwa bwo kumwihanganisha no kumwifuriza gukira vuba, bagaragaza ko umutekano mu bitaramo ukwiye gushyirwamo imbaraga kurushaho.
Umutekano mu bitaramo: Isomo rikomeye
Ibi byabaye kuri Pascon byongeye kwibutsa abategura ibitaramo n’abahanzi ko umutekano ku rubyiniro no mu bafana ari ingenzi cyane. Mu bihe byinshi, abafana bagira amarangamutima menshi iyo babonye umuhanzi bakunda, bikaba byatuma bamwe bagerageza kumwegera ku rubyiniro batabiherewe uburenganzira.
Abasesenguzi b’imyidagaduro bavuga ko hakenewe:
- Kongera umubare w’abashinzwe umutekano mu bitaramo
- Gushyiraho imipaka igaragara hagati y’urubyiniro n’abafana
- Gutoza abafana uburyo bwo kwishimira umuhanzi batabangamiye umutekano we
- Gushyiraho amabwiriza akomeye ku bazamuka ku rubyiniro
Nubwo ibyabaye kuri Pascon byaturutse ku byishimo by’umufana, byarangiye bibaye impanuka ikomeye ishobora kumara igihe kinini igira ingaruka ku buzima bwe no ku kazi ke.
Pascon ni muntu ki mu muziki Nyarwanda?
Ngoga Edson ni umwe mu baraperi bamaze igihe mu muziki Nyarwanda, cyane cyane mu njyana ya Hip-hop. Azwiho kuririmba indirimbo zirimo ubutumwa ku buzima busanzwe, urukundo, imibereho y’urubyiruko n’ibibazo sosiyete ihura na byo.
Yagiye agaragara mu bitaramo bitandukanye hirya no hino mu gihugu, aho akunze kugaragaza ubuhanga n’imbaraga ku rubyiniro. Abakunzi be bavuga ko ari umwe mu bahanzi bashyira umutima ku byo bakora, kandi bakunda kwegera abafana babo.
Iyi mpanuka ije mu gihe Pascon yari mu bihe byiza by’akazi, aho yari afite imishinga myinshi irimo indirimbo nshya n’ibitaramo bitandukanye.
Ubutumwa ku bafana
Abari hafi ya Pascon batangaje ko yatanze ubutumwa ashimira abafana be ku rukundo bamugaragarije, ariko abasaba no kurushaho kwitwararika mu bitaramo. Yibukije ko nubwo urukundo rw’abafana ari ingenzi, umutekano w’umuhanzi n’uw’abafana ubwabo ukwiye gushyirwa imbere.
Abafana benshi ku mbuga nkoranyambaga bakomeje kumusabira no kumwifuriza gukira vuba, bamwe bavuga ko biteguye kumushyigikira mu gihe cyose azamara atari ku rubyiniro.
Icyizere cyo gukira no kugaruka ku rubyiniro
Abaganga batangaje ko nyuma yo kubagwa no gukurikiza inama z’ubuvuzi, Pascon ashobora gukira neza, nubwo bizasaba igihe cyo kwitabwaho no kuruhuka bihagije. Mu gihe azaba akomeje gukira, birashoboka ko azakomeza gukora ku mishinga y’umuziki atari ku rubyiniro, nko kwandika indirimbo cyangwa gukorana n’abandi bahanzi muri studio.
Iyi mpanuka, nubwo ibabaje, ishobora no kuba isomo rikomeye ku ruganda rw’imyidagaduro mu Rwanda, rukeneye kurushaho gushyira imbaraga mu mutekano no mu igenamigambi ry’ibitaramo.
Ku bakunzi ba Hip-hop Nyarwanda, Pascon akomeje kuba umwe mu bahanzi bafite impano n’icyerekezo. Bose bategereje ko azakira vuba, agasubira ku rubyiniro, agakomeza kubasusurutsa no kubagezaho ubutumwa bwe binyuze mu muziki.
Mu gihe ategereje kubagwa mu minsi ya vuba, Pascon ari mu maboko y’abaganga, afite akagare kamufasha kugenderamo, kandi afite icyizere ko ibi bihe bikomeye bizarangira agasubira mu buzima busanzwe ndetse no mu mwuga we w’umuziki.
Abakunzi be n’abanyarwanda muri rusange bakomeje kumwifuriza gukira vuba, bavuga ko uruganda rwa Hip-hop Nyarwanda rumukeneye ku rubyiniro, aho akunze kugaragaza ubuhanga bwe n’ishyaka rye ryo guteza imbere injyana ya Hip-hop mu gihugu.