Ingaruka Zishobora Kugaragara Iyo Umuntu Amara Igihe Kirekire Ari Isugi: Ukuri n’Ibisobanuro Birambuye
Mu buzima bw’abantu, buri wese agira inzira anyuramo n’ibyemezo afata bijyanye n’uko ashaka kubaho. Kimwe mu bibazo abantu benshi bakunda kuganiraho ni ubusugi cyangwa kuba isugi igihe kirekire. Hari abantu bahitamo gutegereza kubera impamvu zitandukanye zirimo imyemerere y’idini, amahame y’umuryango, intego z’ubuzima cyangwa amahitamo bwite.
Nubwo kuba isugi atari ikibazo cy’ubuzima cyangwa indwara, hari ingaruka z’amarangamutima n’imitekerereze zishobora kugaragara ku bantu bamwe iyo bamaze igihe kirekire badafite uburambe mu rukundo cyangwa mu mibonano mpuzabitsina.
Iyi nkuru irasesengura ingaruka zimwe na zimwe zishobora kugaragara, impamvu zibitera ndetse n’uko umuntu yakomeza kubaho ubuzima bwiza nubwo yaba ari isugi.
1. Gutekereza cyane (Overthinking)
Kimwe mu bibazo bishobora kugaragara ku bantu bamaze igihe kirekire ari isugi ni gutekereza cyane ku bijyanye n’urukundo n’imibonano mpuzabitsina.
Iyo umuntu akura ageze mu myaka y’ubukure, umubiri n’ubwonko bitangira kumushishikariza kugira amarangamutima ajyanye n’urukundo. Iyo aya marangamutima atabonye aho agarukira, hari igihe umuntu atangira kubitekerezaho cyane kurusha uko bikwiye.
Impamvu ibi bibaho
Hari ibintu byinshi bishobora gutuma umuntu atangira gutekereza cyane kuri ibi:
kubona inshuti ze zifite abakunzi
kumva abantu bavuga ku by’urukundo buri gihe
kureba amafilime cyangwa kumva inkuru zivuga ku mibonano mpuzabitsina
igitutu cya sosiyete
Iyo ibi byose byiyongereyeho, umuntu ashobora kwisanga atekereza cyane ku buzima bw’urukundo bwe.
Ingaruka zishobora guterwa no gutekereza cyane
Gutekereza cyane bishobora gutuma:
umuntu adatuza mu mutwe
agira impungenge nyinshi
akumva hari icyo abura mu buzima bwe
Ariko ni ngombwa kumenya ko ubuzima bw’umuntu butagendera ku mibonano mpuzabitsina gusa. Hari ibindi byinshi byubaka ubuzima nk’akazi, inshuti, umuryango n’intego umuntu yihaye.
2. Kumva uri wenyine cyangwa ufite agahinda
Ikindi kintu gishobora kubaho ni kumva uri wenyine cyangwa ufite agahinda.
Iyo umuntu abonye abandi bose bafite abakunzi cyangwa bubatse imiryango, hari igihe ashobora kwibaza impamvu we bitaramubaho.
Uko kwigereranya n’abandi bigira ingaruka
Mu buzima bwa buri munsi, abantu bakunda kwigereranya n’abandi. Urugero:
inshuti yawe irashatse
mugenzi wawe afite umukunzi
abandi baganira ku by’urukundo
Iyo ibi byose biba mu buzima bwawe, hari igihe umuntu ashobora kumva asigaye inyuma.
Ariko se ibi bisobanura iki?
Mu by’ukuri, ubuzima bwa buri muntu bugenda mu buryo butandukanye. Hari abashaka kare, abandi bagategereza igihe kirekire.
Ni yo mpamvu ari byiza kumenya ko:
nta gihe kimwe cyagenwe cyo gutangira urukundo
nta mategeko y’uko ubuzima bugomba kugenda
3. Kugabanuka kw’icyizere mu rukundo (Low Confidence)
Abantu bamwe bamara igihe kirekire ari isugi bashobora kumva batizeye neza uko bazitwara mu rukundo.
Iyo umuntu adafite uburambe mu mibanire y’urukundo, hari igihe ashobora:
gutinya gutangira relationship
kumva ko atazi uko yakwitwara
gutinya ko ashobora gukora amakosa
Impamvu ibi bibaho
Ibi biterwa n’uko umuntu ashobora kumva ko abandi bamurusha uburambe.
Urugero:
inshuti zawe zimaze kugira relationships nyinshi
abandi bavuga inkuru z’urukundo bafite uburambe
Ibi bishobora gutuma umuntu yibaza niba azabishobora.
Ukuri nyako
Ukuri ni uko urukundo ari ibintu umuntu yiga buhoro buhoro. Nta muntu uvuka azi byose.
Ndetse abantu benshi batangiye relationships zabo batagira uburambe bwinshi.
4. Amatsiko n’igitutu cya sosiyete
Mu bihugu byinshi, sosiyete igira uruhare runini mu buryo abantu batekereza ku buzima bw’urukundo.
Hari igihe:
inshuti zibaza impamvu utagira umukunzi
abantu bagutera urwenya
umuryango ugushishikariza gushaka
Ibi byose bishobora gutuma umuntu agira igitutu cy’amarangamutima.
Uko igitutu cya sosiyete gishobora kugira ingaruka
Igitutu cya sosiyete gishobora gutuma umuntu:
yumva atewe ipfunwe
ashaka gukora ibintu atiteguye
yumva agomba kwihutira kubikora
Ariko ni ngombwa kumenya ko ubuzima bw’urukundo ari amahitamo bwite.
Nta muntu ugomba gufata icyemezo kubera igitutu cy’abandi.
5. Kutishima kw’amarangamutima (Emotional Frustration)
Hari abantu bashobora kugira amarangamutima akomeye yo gushaka urukundo cyangwa ubusabane, ariko ntibiboneke vuba.
Iyo ibi bibaye, hari igihe umuntu ashobora:
kumva ababaye
kumva afite icyifuzo kitagerwaho
kumva adafite umuntu wo gusangira ubuzima
Ibi bishobora gutera frustration y’amarangamutima.
Impamvu ibi ari ibisanzwe
Umutima w’umuntu ukenera:
urukundo
gusabana
kumva ko hari umuntu umwitaho
Iyo ibi bitabonetse, ni ibisanzwe ko umuntu yumva hari icyo abura.
Ariko ntibivuze ko ubuzima bwe budafite agaciro cyangwa ko hari ikibazo gikomeye.
Ikintu cy’ingenzi: Kuba isugi si ikibazo cy’ubuzima
Ni ingenzi cyane gusobanukirwa ko kuba isugi atari indwara cyangwa ikibazo cy’ubuzima.
Hari abantu benshi ku isi bahitamo gutegereza kubera:
imyemerere y’idini
amahame y’umuryango
amahitamo bwite
kubanza kwiteza imbere
Kandi ibi ntacyo bitwaye na gato.
Mu by’ukuri, bamwe babifata nk’icyemezo cyubaka ubuzima bwabo neza.
Inama zo gukomeza kubaho ubuzima bwiza
Niba uri isugi kandi ukumva hari amarangamutima akomeye ajyana na byo, hari ibintu byagufasha kubaho neza.
1. Kwibanda ku ntego zawe
Ibande ku bintu byubaka ubuzima bwawe:
amasomo
akazi
impano zawe
ubucuruzi
Ibi bituma ubuzima bwawe bugira intego.
2. Kubaka inshuti nziza
Inshuti nziza zifasha umuntu:
kumva adafite irungu
kuganira
gusangira ubuzima
3. Kwirinda igitutu cya sosiyete
Ntugafate icyemezo kubera ko abandi babikora.
Ubuzima bwawe ni ubwawe bwite.
4. Kwiyubaka mu marangamutima
Kwiyubaka mu marangamutima bisobanura:
kumenya agaciro kawe
kwiyubaha
kwigirira icyizere
Umwanzuro
Kuba isugi igihe kirekire bishobora kuzana ingaruka zimwe z’amarangamutima cyangwa imitekerereze nk’gutekereza cyane, kumva uri wenyine, kugabanuka kw’icyizere cyangwa igitutu cya sosiyete.
Ariko ni ngombwa kumenya ko ibi bitandukanye ku bantu bose, kandi kuba isugi si ikibazo cy’ubuzima.
Buri muntu afite inzira ye mu buzima, kandi icy’ingenzi ni gufata ibyemezo bijyanye n’ibyo wemera n’ibikunezeza.
Iyo umuntu yibanze ku kwiteza imbere, kubaka ubuzima bwe no kubaha amahitamo ye, ashobora kubaho ubuzima bwiza regardless y’uko ubuzima bwe bw’urukundo buhagaze.
