Reincarnation n’Izuka: Itandukaniro Rikomeye hagati y’Imyizerere n’Inyigisho za Gikristo
Mu nkuru zibanza twasesenguye reincarnation mu buryo rusange, tureba ubuhamya bw’abana bavuze ko bibuka ubuzima bwabo bwa mbere, ndetse tunayisuzuma mu mucyo wa Bibiliya. Ubu noneho tugiye gukora isesengura ryimbitse rigereranya reincarnation n’inyigisho y’izuka (resurrection), turebe aho bihurira n’aho bitandukaniye, kandi twibande ku makuru yizewe, atarimo amarangamutima cyangwa kubogama.
Iyi nkuru iribanda ku bintu bitanu by’ingenzi: inkomoko y’ibi bitekerezo, imiterere yabyo, intego yabyo ku buzima bw’umuntu, aho bihuriye n’ubutabera bw’Imana, ndetse n’icyo bivuze ku hazaza h’umuntu.
1. Inkomoko ya Reincarnation
Reincarnation ifite inkomoko ndende mu madini yo mu Burasirazuba nka Hinduism, Buddhism, na Jainism. Muri ayo madini, ubuzima bufatwa nk’uruziga rudashira rwitwa Samsara, aho umuntu avuka, apfa, akongera kuvuka bitewe n’amategeko ya Karma.
Karma ivuga ko ibikorwa by’umuntu bigira ingaruka ku buzima bwe bukurikiraho. Iyo yakoze ibyiza, ashobora kuzavuka mu buzima bwiza; iyo yakoze ibibi, ashobora kuzavuka mu mibereho mibi cyangwa no mu rwego rwo hasi rw’ibinyabuzima.
Iyi nyigisho ifite ishingiro ku gitekerezo cy’uko roho idapfa, ahubwo ihindura imibiri.
2. Inkomoko y’Izuka mu Bukristo
Mu nyigisho za Christianity, igitekerezo nyamukuru si reincarnation, ahubwo ni izuka. Izuka risobanura ko umuntu azazurwa ku munsi w’imperuka, akagaruka mu buzima, ariko akomeza kuba uwo yari we.
Ibi bishimangirwa cyane n’ukuzuka kwa Jesus Christ, kuko ni ho hashingiye icyizere cy’abakristo bose. Mu nyigisho za gikristo, kuzuka kwa Yesu ni icyitegererezo cy’uko n’abandi bazazuka.
Izuka ntirisobanura ko umuntu ahinduka undi muntu, ahubwo ni wa muntu nyine uzurwa, akahindurirwa umubiri w’icyubahiro.
3. Itandukaniro mu miterere
Reincarnation ivuga ko umuntu ashobora kubaho ubuzima bwinshi, rimwe akavuka nk’umugabo, ubundi nk’umugore, ubundi mu wundi muryango cyangwa mu kindi gihugu. Hari n’aho bashobora kuvuga ko umuntu ashobora no kuvuka nk’inyamaswa bitewe na karma.
Izuka ryo mu Bukristo ntiryemera ko umuntu ahindura umwirondoro. Umuntu akomeza kuba we, nubwo umubiri we wahindurwa mu cyubahiro. Nta gusimbuka mu kindi kiremwa.
Reincarnation ishingiye ku itegeko ridasanzwe rya karma, mu gihe izuka rishingiye ku bushake bw’Imana n’urubanza rwayo.
4. Intego y’ubuzima
Mu nyigisho za reincarnation, intego ni ukuvamo uruziga rwa Samsara, umuntu akagera ku rwego rwo gucungurwa (moksha cyangwa nirvana). Ibi bisaba ubuzima bwinshi bwo kwikosora.
Mu Bukristo, intego ni agakiza kabonerwa mu buzima bumwe gusa. Nta kuzenguruka mu mibereho myinshi. Umuntu afite amahirwe imwe mu buzima bwe bwo kwakira cyangwa kwanga ubuntu bw’Imana.
Ibi bituma habaho itandukaniro rikomeye mu buryo bwo kureba agaciro k’ubuzima. Mu reincarnation, ubuzima ni urugendo rurerure rushobora gusubirwamo kenshi. Mu Bukristo, ubuzima ni amahirwe adasubirwaho.
5. Ubutabera n’urubanza
Abemera reincarnation bavuga ko karma itanga ubutabera bwuzuye, kuko umuntu asarura ibyo yabibye mu buzima bwabanje.
Ariko mu Bukristo, ubutabera bujyana n’imbabazi. Umuntu ashobora kubabarirwa ibyaha bye, atari uko yabikoreye mu buzima bwabanje, ahubwo kubera ubuntu bw’Imana.
Reincarnation ishingiye ku mategeko adahinduka ya karma; izuka rishingiye ku rukundo n’urubanza rw’Imana.
6. Ese hari aho bihurira?
Hari aho ushobora kubona ibintu bisa:
-
Byombi byemera ko ubuzima budarangirira ku rupfu.
-
Byombi byemera ko hari ikintu gikomeza kubaho nyuma y’urupfu.
-
Byombi byemeza ko ibikorwa by’umuntu bifite ingaruka.
Ariko aho bihuriye ni hato cyane ugereranyije n’aho bitandukaniye.
7. Uko siyansi ibireba
Mu rwego rwa siyansi, reincarnation ntiyigeze ihabwa gihamya ihamye, nubwo hari ubushakashatsi bwakozwe n’abashakashatsi nka Ian Stevenson. Izuka na ryo si igitekerezo cya siyansi, ahubwo ni inyigisho y’ukwemera.
Siyansi yiga ibintu bifatika bishobora gupimwa no gusubirwamo. Ibi bitekerezo byombi biri mu rwego rw’imyizerere, nubwo reincarnation ifite inkuru z’ubushakashatsi ku bana bavuze ko bibuka ubuzima bwabanje.
8. Ingaruka ku mibereho y’umuntu
Iyo umuntu yemera reincarnation, ashobora kubaho yumva afite amahirwe menshi yo kwikosora mu buzima butaha.
Iyo yemera izuka nk’uko bigishwa mu Bukristo, ashobora kumva ko ubuzima bwe bufite agaciro kihariye kandi kadashobora gusubirwamo.
Ibi bigira ingaruka ku myitwarire, ku buryo bwo gufata ibyemezo, no ku myumvire y’icyaha n’imbabazi.
9. Umwanzuro w’isesengura
Reincarnation n’izuka ni inyigisho ebyiri zitandukanye cyane mu mizi yazo, mu ntego zazo no mu buryo zisobanura iherezo ry’ubuzima.
Reincarnation ivuga uruziga rw’ubuzima bwinshi rushingiye kuri karma.
Izuka rivuga kuzurwa kwa wa muntu nyine ku munsi w’imperuka, rushingiye ku bushake bw’Imana.
Mu nyigisho za Christianity, reincarnation irahakanwa, naho izuka rikaba ari ihame shingiro.